Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) akademisyeni ve Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) Uzmanı Öğr. Gör. Ali Haydar Doğu, ebeveynlere çocukların kişisel verilerinin korunması konusunda daha dikkatli olunması çağrısında bulundu.
Doğu, dijitalleşmenin çocukların internet ortamındaki görünürlüğünü artırdığına dikkat çekerek, yapılan paylaşımların ciddi riskler doğurabileceğini vurguladı.
Çocukların verileri de kanun kapsamında
Öğr. Gör. Ali Haydar Doğu, ulusal mevzuat ve uluslararası düzenlemelere göre 18 yaşını doldurmamış her bireyin çocuk kabul edildiğini hatırlattı. Çocuk Koruma Kanunu, Türk Ceza Kanunu ve Türk Medeni Kanunu’nun yanı sıra Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin de bu kapsamda koruma sağladığını belirten Doğu, 6698 sayılı KVKK’da kişisel veri tanımında yaş ayrımı yapılmadığını ifade etti.
Doğu, “Kanunda tüm kişilere yönelik genel nitelikte bir düzenleme bulunmaktadır. Bu nedenle çocukların kişisel verileri de aynı kapsamda korunmaktadır. Çocuğu belirli ya da belirlenebilir kılan her türlü bilgi kişisel veri niteliğindedir.” dedi.
Sosyal medya paylaşımlarına dikkat
Türk Medeni Kanunu’na göre ergin olmayan çocukların anne ve babanın velayeti altında bulunduğunu anımsatan Doğu, ebeveynlerin çocuklarının kişilik haklarını korumakla yükümlü olduğunu söyledi.
Anne ya da babanın çocuğun ismini, adresini, fotoğrafını veya videosunu paylaşmasının ruhsal ve fiziksel gelişimi olumsuz etkileyebileceğini kaydeden Doğu, bu yükümlülüğün çocuğun üçüncü kişilere karşı korunmasını da kapsadığını dile getirdi.
“Güvenlik riski doğurabilir”
Çocuğun okul veya kreş konumunun paylaşılmasının güvenlik açısından tehlike oluşturabileceğine işaret eden Doğu, “İyi niyetle yapılan paylaşımlar dahi çocuğun kaçırılması gibi ciddi tehlikelere zemin hazırlayabilir.” ifadelerini kullandı.
Aile içi etkinliklerde çekilen fotoğraflarda yer alan diğer çocuklar için de rıza alınması gerektiğini belirten Doğu, ebeveynlerin sosyal medya üzerinden çocuklarına ait kişisel verileri hukuka aykırı şekilde paylaşmasının, çocuğun kişilik haklarına saldırı anlamı taşıyabileceğini vurguladı.
“Olumsuz sonuçlara yol açabilir”
Her paylaşımda çocuğun üstün yararının gözetilmesi gerektiğini belirten Doğu, küçük yaşta yapılan bir paylaşımın ilerleyen yıllarda eğitim ve iş hayatında olumsuz sonuçlara neden olabileceğini ifade etti.
Gelişen yapay zekâ teknolojilerine de değinen Doğu, çocuklara ait fotoğraf ve videoların “deepfake” uygulamalarında kullanılabildiğini belirterek, “Sosyal medyada paylaşılan içerikler üzerinden çocuğun ses ve görüntüsünü taklit eden sahte videolar üretilebilmekte, bu içerikler tehdit veya şantaj amacıyla kullanılabilmektedir.” değerlendirmesinde bulundu. Paylaşılan görsellerin akran zorbalığına da zemin hazırlayabileceğini sözlerine ekledi.
KVKK’da çocuklara ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığını aktaran Doğu, 18 yaş altındaki çocukların kişisel verilerinin paylaşım izninin velayet hakkını elinde bulunduran anne ve babaya ait olduğunu, Avrupa Birliği’nde yürürlükte olan Genel Veri Koruma Tüzüğü’nde (GDPR) ise bu yaş sınırının 16 olarak belirlendiğini kaydetti.
WhatsApp grupları için hukuki uyarı
Okullarda veliler arasında iletişim amacıyla kurulan WhatsApp gruplarına da değinen Doğu, bu platformların hızlı iletişim sağlasa da hukuki riskler barındırdığına dikkat çekti.
Bir öğrenciye ait sınav notu ya da gün içinde yaşanan bir olaya ilişkin bilginin grup ortamında paylaşılmasının hukuka aykırı olduğunu belirten Doğu, bu tür bilgilendirmelerin ebeveyne özel olarak yapılması gerektiğini sözlerine ekledi.
Kaynak:
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.